Bu sayfada neler var?
Bir mağaza açılışı, bir site toplantısı, milli bayramlar, bir kampanya duyurusu… Bina cephesine büyük bir bayrak, afiş ya da branda asma talebi yılın farklı dönemlerinde gelir. Ümraniye'de iş merkezleri, alışveriş bölgeleri ve yüksek konut blokları bu işin en sık yapıldığı yerler.
Bu yazıda bir asma işini sırasıyla anlatıyoruz. Sırası önemli; çünkü sorunların çoğu sahada değil, baskı aşamasında ya da bağlantı noktası seçiminde başlıyor.
1. Önce malzemeyi tanıyın
Aynı ölçüdeki iki afiş, cephede çok farklı davranabilir. Sahaya gelmeden önce bize şunları söylemeniz işi çok kolaylaştırır:
- Malzeme türü: Kapalı vinil branda mı, delikli (mesh) branda mı, kumaş bayrak mı?
- Ölçü: En ve boy.
- Kenar işlemi: Kenarları dikişli ya da kaynaklı mı, kuşgözü (metal halka) var mı, aralıkları ne kadar?
- Askı şekli: Üstten mi asılacak, dört köşeden mi gerilecek, bir çerçeveye mi takılacak?
Kapalı vinil branda rüzgarı tamamen tutar. Delikli branda rüzgarın bir kısmını geçirir; bu yüzden büyük ölçülerde ve rüzgar alan cephelerde reklamcılar çoğunlukla delikli malzemeyi tercih eder. Kumaş bayrak ise hafif ama dalgalanır; dalgalanma, bağlantı noktalarını sürekli çekiştirir.
2. Rüzgar yükünü kabaca düşünün
Burada mühendislik hesabı yapmayacağız, ama mantığı bilmek önemli. Bir brandanın rüzgardan aldığı kuvvet kabaca üç şeye bağlı:
- Yüzeyin büyüklüğü
- Malzemenin rüzgarı ne kadar geçirdiği
- Cephenin konumu: açık bir tepeye, ana yola ya da iki bina arasındaki bir rüzgar koridoruna bakıp bakmadığı
Büyük ve kapalı bir branda, sakin görünen bir günde bile ani bir esintiyle bağlantı noktalarına ciddi yük bindirir. Bağlantı noktası koptuğunda branda yırtılır ya da gevşer ve cepheye çarpmaya başlar; cam kırabilir, aşağıdaki yayaya bir uç savrulabilir. Büyük ölçülü ve uzun süre kalacak işlerde bağlantı detayını yapı tarafında yetkin birine danışmanızı öneriyoruz.
3. Bağlantı noktasını seçin
Brandanın nereye bağlanacağı, işin en kritik kararı. Sahada karşılaştığımız seçenekler ve dikkat ettiğimiz şeyler:
| Bağlantı noktası | Durum |
|---|---|
| Betonarme kiriş ya da döşeme alnına dübelli bağlantı | Genelde en sağlam seçenek, bina yönetiminin onayı gerekir |
| Mevcut çelik konstrüksiyon (eski tabela iskeleti, cephe taşıyıcısı) | Sağlamlığı kontrol edilmeli, paslı ve gevşek olabilir |
| Balkon korkuluğu | Korkuluk çekme yükü için tasarlanmamış olabilir, dikkatli olunmalı |
| Pencere doğraması, cam çerçevesi | Önermiyoruz |
| Yağmur borusu, kablo, anten | Kesinlikle kullanılmaz |
| Mantolama yüzeyi | Mantolama taşıyıcı değildir, yalıtım katmanına dübel ancak uygun sistemle yapılır |
Mantolamalı binalarda özellikle dikkat ediyoruz. Yalıtım levhasına vidalanan bir halka, ilk sert rüzgarda levhayla birlikte yerinden çıkabilir. Bu konuyu mantolama işleri sırasında da sık konuşuyoruz.
4. Halat, gergi ve aralık
Bağlantı noktası doğruysa sıra brandayı ona bağlayan halata gelir. Pratikte dikkat ettiğimiz noktalar:
- Her kuşgözü bağlanır; "nasılsa köşeler tutar" diye ara noktalar boş bırakılmaz.
- Branda gergin olmalı ama aşırı gerilmemeli; aşırı gergi kuşgözünü yırtar.
- Alt kenar da sabitlenir. Sadece üstten asılan büyük branda rüzgarda havalanır.
- Plastik kelepçe kısa süreli işler için kullanılabilir ama güneşte gevrekleşir. Uzun süre kalacaksa halat ya da metal bağlantı tercih edilir.
5. Sahada asma sırası
Sepetli vinçle asma işi genellikle şöyle ilerliyor:
- Alanın altı kapatılır; asma sırasında düşebilecek bir alet, vida ya da halat ucu için yaya yolu açık bırakılmaz.
- Branda yerde açılır, üst kenar belirlenir, katlanma yönü ayarlanır.
- Üst kenar sepete alınır; branda sepetten aşağı doğru yavaşça açılacak şekilde rulo yapılır.
- Önce üst orta nokta, sonra üst köşeler bağlanır.
- Sepet aşağı doğru inerken yan kenarlar bağlanır.
- En son alt kenar gerilir ve sabitlenir.
Bu sırada brandanın tamamı açıkken rüzgar gelirse sepette tutmaya çalışmıyoruz; bırakıp sabitlenmiş noktalara güveniyoruz. Sepetteki birinin rüzgara karşı branda tutması, sepeti de ustayı da gereksiz zorlar.
6. Bayrak işleri ayrı bir dünya
Dev bayrak asma işlerinde kumaş hafif olduğu için insanlar işi kolay sanıyor. Ama bayrak dalgalandıkça bağlantı noktaları sürtünür, halat aşınır. Bayram dönemleri gibi kısa süreli işlerde bile bağlantıyı sağlam yapıyor, indirme tarihini baştan konuşuyoruz.
Dev bayraklarda bir başka konu, kumaşın cepheye sürtünmesi. Rüzgarda dalgalanan bayrak, kenarındaki sıvaya, pencere pervazına ya da kliması olan bir duvara sürekli çarparsa hem kendisi yıpranır hem de cephede iz bırakır. Bayrağın alt köşelerini hafif gergin tutmak ya da cepheden biraz uzaklaştıran bir düzenek kullanmak bu sürtünmeyi azaltır. Hangisinin uygun olduğunu bayrağın ölçüsüne ve cephenin şekline bakarak sahada belirliyoruz.
7. Afiş indirme
İndirme, asmanın tersi ama her zaman daha kolay değil. Güneşte kalmış branda sertleşir, kuşgözleri paslanır, halat düğümleri sıkışır. Branda yırtılarak inmemeli; parça parça uçuşan branda hem alanı kirletir hem tehlikelidir.
Bina yönetimiyle konuşulacaklar
Kiralık bir dükkânın ya da bir iş merkezinin cephesine afiş asılacaksa, cephe çoğu zaman sizin değil binanın ortak alanıdır. Yönetimle önceden konuşulması gereken birkaç konu var:
- Cepheye dübel atılıp atılamayacağı ve hangi noktalara atılabileceği
- Afiş kaldırıldıktan sonra kalan deliklerin nasıl kapatılacağı
- Afişin üst katlardaki pencereleri, balkonları kapatıp kapatmadığı
- Afişin ne kadar süre kalacağı
Üst kattaki bir dairenin penceresini kapatan bir branda, ilk gün komşu şikâyetiyle inebilir. Delikli branda bu konuda biraz rahatlatır ama içeriden bakan biri için yine de manzarayı perdeler. Bu konuşmayı asma gününden önce yapmak, sahada bekleme ve tartışma yaşanmasını önler.
Hangi aracı seçmeli?
Asma yüksekliği kadar, aracın cepheye ne kadar yaklaşabildiği de belirleyici. Bina önünde bahçe, otopark ya da ağaç varsa sepetin yana açılması gerekir. Boy seçimini sepetli vinç boyları rehberimizden kabaca görebilirsiniz. Afişle birlikte cepheye ışıklı yazı ya da tabela da gidiyorsa tabela montajı sayfamıza da göz atın. Açılış ya da etkinlik için başka yüksek açı ihtiyaçlarınız varsa çekim ve etkinlik için sepetli vinç yazısı işinize yarayabilir.
Brandanın ölçüsü, malzemesi ve asılacağı cepheyi anlatın; kiralık sepetli vinç ve operatörle asma işini birlikte planlayalım. Fiyat almak için kısa bir mesaj yeterli.
Merak edilenler
Afişi biz bastırıyoruz, siz sadece asıyor musunuz?
Evet, çoğu işte baskıyı müşteri ya da reklam firması yaptırıyor, biz sepetli vinç ve operatörle asma tarafında destek veriyoruz. Askı detaylarını baskı aşamasında konuşmak işi kolaylaştırır.
Afiş ne kadar süre asılı kalabilir?
Bu, bağlantının ve malzemenin kalitesine, cephenin rüzgar alıp almadığına bağlı. Uzun süre kalacak afişlerde bağlantıların ara ara kontrol edilmesini öneriyoruz.
İndirme işini de yapıyor musunuz?
Yapıyoruz. Sökme çoğu zaman asmaktan hızlı biter ama rüzgarlı günde branda indirirken de aynı dikkat gerekir.